دیاق سپر چیست؟
در دنیای پیچیده و پرجزئیات خودرو، قطعات مختلفی وظایف حیاتی را بر عهده دارند که شاید کمتر به چشم بیایند، اما نقش آنها در ایمنی و عملکرد صحیح خودرو غیرقابل انکار است. یکی از این قطعات که اغلب در سایه توجهات قرار میگیرد، «دیاق سپر» است. شاید نام این قطعه برای بسیاری از افراد ناآشنا باشد، اما در صورت وقوع تصادفات یا ضربات، وظیفه اصلی آن محافظت از قسمتهای حساس خودرو و جذب ضربه است. این مقاله به بررسی جامع دیاق سپر، انواع، کاربردها، اهمیت و نحوه تعویض آن میپردازد تا درک کاملی از این جزء مهم در اختیار شما قرار دهد. همراه لوازم یدکی پارسا فروشگاه لوازم یدکی ماشین چینی باشید.
دیاق سپر چیست؟
دیاق سپر که با نام «براکت سپر» یا «نگهدارنده سپر» نیز شناخته میشود، قطعهای فلزی یا پلاستیکی است که در پشت سپر خودرو قرار گرفته و وظیفه اتصال سپر به بدنه اصلی خودرو را بر عهده دارد. این قطعه در واقع رابط بین سپر و شاسی یا تیر عرضی خودرو است. دیاق سپر نه تنها به حفظ شکل و استحکام سپر کمک میکند، بلکه در جذب انرژی ناشی از ضربات در هنگام تصادفات نیز نقش بسزایی ایفا میکند. طراحی این قطعه به گونهای است که در برخوردها، نیروی ضربه را جذب کرده و از انتقال مستقیم آن به اجزای حیاتی مانند رادیاتور، چراغها، سنسورها و سیستم خنککننده جلوگیری میکند. این امر به نوبه خود، میزان خسارات وارده به خودرو را به شدت کاهش میدهد.
انواع دیاق سپر
دیاق سپرها را میتوان بر اساس جنس، محل نصب و کاربرد به دستههای مختلفی تقسیم کرد:
۱. بر اساس جنس:
- دیاق فلزی: این نوع دیاقها معمولاً از فولاد یا آلیاژهای فلزی مقاوم ساخته میشوند. به دلیل استحکام بالا، برای جذب ضربات شدیدتر مناسب هستند و معمولاً در خودروهای قدیمیتر یا خودروهایی که نیاز به مقاومت بیشتری دارند، استفاده میشوند. دیاقهای فلزی طول عمر بیشتری دارند اما وزن بیشتری نیز به خودرو اضافه میکنند.
- دیاق پلاستیکی (ABS): امروزه بسیاری از خودروسازان به دلیل کاهش وزن و همچنین قابلیت جذب انرژی بهتر در ضربات نه چندان شدید، از دیاقهای پلاستیکی که از مواد ABS ساخته شدهاند، استفاده میکنند. این دیاقها سبکتر هستند، قیمت کمتری دارند و در جذب انرژی ضربات با سرعت پایین و در حد برخورد با موانع کوچک، عملکرد خوبی از خود نشان میدهند. همچنین، شکلپذیری آنها امکان طراحیهای پیچیدهتر را فراهم میکند.
۲. بر اساس محل نصب:
- دیاق سپر جلو: این قطعه در پشت سپر جلوی خودرو نصب میشود و وظیفه اتصال سپر جلو به تیر عرضی یا شاسی جلوی خودرو را دارد. این دیاق نقش مهمی در محافظت از اجزای جلوی خودرو مانند رادیاتور، کمپرسور کولر و چراغها دارد.
- دیاق سپر عقب: مشابه دیاق سپر جلو، این قطعه در پشت سپر عقب خودرو قرار میگیرد و سپر عقب را به بدنه متصل میکند. دیاق سپر عقب در محافظت از صندوق عقب، چراغهای عقب و سیستم اگزوز در برابر ضربات احتمالی نقش دارد.
اهمیت دیاق سپر در ایمنی خودرو
همانطور که اشاره شد، دیاق سپر تنها یک قطعه نگهدارنده ساده نیست، بلکه نقش کلیدی در سیستم ایمنی خودرو ایفا میکند. در هنگام تصادفات، به خصوص تصادفات از جلو یا عقب، دیاق سپر با جذب بخشی از انرژی ضربه، از انتقال آن به اتاق سرنشینان و اجزای حیاتی خودرو جلوگیری میکند. این جذب انرژی باعث میشود که شدت ضربه وارده به سرنشینان کاهش یابد و احتمال بروز آسیبهای جدی کمتر شود. همچنین، این قطعه با حفظ موقعیت سپر، مانع از ورود آن به داخل کابین خودرو یا برخورد با اجزای داخلی میشود که این خود نیز به افزایش ایمنی کمک شایانی میکند. علاوه بر این، دیاق سپر به حفظ ظاهر خودرو نیز کمک کرده و از افتادگی یا کج شدن سپر پس از ضربات جزئی جلوگیری مینماید.
علائم خرابی و نیاز به تعویض دیاق سپر
مانند هر قطعه دیگری در خودرو، دیاق سپر نیز ممکن است در اثر ضربات، خوردگی یا فرسودگی دچار آسیب شود. برخی از علائم که نشاندهنده نیاز به بررسی و احتمالا تعویض دیاق سپر هستند، عبارتند از:
- افتادگی یا کج شدن سپر: اگر مشاهده کردید که سپر خودرو از حالت استاندارد خود افتاده، کج شده یا در قسمتی از آن فاصله غیرعادی با بدنه ایجاد شده است، احتمالاً دیاق سپر آسیب دیده است.
- شنیدن صداهای غیرعادی: در دستاندازها یا هنگام عبور از ناهمواریها، اگر صداهایی مانند تقتق یا لقلق از ناحیه سپر میشنوید، ممکن است دیاق سپر شل یا شکسته باشد.
- لقی بیش از حد سپر: با تکان دادن سپر (در حالت خاموش بودن خودرو)، اگر احساس کردید سپر بیش از حد معمول لق میزند، این میتواند نشانهای از خرابی دیاق باشد.
- وجود ترک یا شکستگی (در دیاق پلاستیکی): در دیاقهای پلاستیکی، مشاهده ترک، شکستگی یا تغییر شکل محسوس، نیاز به تعویض فوری را ایجاب میکند.
- آسیب دیدگی در اثر تصادف: حتی ضربات جزئی نیز میتوانند باعث تاب برداشتن یا شکستن دیاق سپر شوند. پس از هرگونه برخورد، حتی اگر ظاهراً خسارت زیادی به سپر وارد نشده باشد، بهتر است دیاق آن بررسی شود.
تعویض دیاق سپر
تعویض دیاق سپر معمولاً یک فرآیند نسبتاً ساده است، اما بسته به مدل خودرو ممکن است نیاز به باز کردن بخشهایی از سپر یا چراغها داشته باشد. مراحل کلی تعویض به شرح زیر است:
- آمادهسازی: ابتدا ابزار لازم مانند پیچگوشتی، آچار و احتمالاً جک خودرو را آماده کنید. خودرو را در سطح صاف پارک کرده و ترمز دستی را بکشید.
- دسترسی به دیاق: در بسیاری از خودروها، برای دسترسی به دیاق سپر، لازم است سپر را تا حدی یا به طور کامل از جای خود خارج کنید. این کار معمولاً با باز کردن پیچها و گیرههایی که سپر را به بدنه متصل کردهاند، انجام میشود.
- باز کردن دیاق معیوب: پس از دسترسی به دیاق سپر، پیچها یا خار هایی که آن را به شاسی یا تیر عرضی متصل کردهاند، باز کنید و دیاق قدیمی را خارج نمایید.
- نصب دیاق جدید: دیاق سپر جدید را در جای خود قرار داده و با استفاده از پیچها یا خار های مناسب، آن را محکم کنید. اطمینان حاصل کنید که دیاق به درستی در جای خود قرار گرفته و هیچ لقی ندارد.
- نصب مجدد سپر: در صورتی که سپر را باز کرده بودید، آن را مجدداً در جای خود نصب کرده و تمام پیچها و گیرهها را ببندید.
- بررسی نهایی: پس از اتمام کار، سپر را بررسی کنید تا از استحکام و موقعیت صحیح آن اطمینان حاصل شود. همچنین، در هنگام رانندگی، به صداهای غیرعادی یا لقی سپر توجه کنید.
نکته: اگر تجربه کافی در زمینه مکانیک خودرو ندارید، توصیه میشود این کار را به یک تعمیرکار ماهر بسپارید تا از نصب صحیح و ایمن قطعه اطمینان حاصل شود.
جمعبندی
دیاق سپر، اگرچه قطعهای کوچک و اغلب نادیده گرفته شده است، اما نقشی حیاتی در حفظ ساختار سپر، ایمنی خودرو و محافظت از اجزای حساس در برابر ضربات ایفا میکند. درک اهمیت این قطعه و توجه به علائم خرابی آن میتواند به شما در پیشگیری از خسارات بیشتر و حفظ ایمنی خود و سرنشینان خودرو کمک کند. در صورت مشاهده هرگونه مشکل، اقدام به موقع برای بررسی و تعویض دیاق سپر، سرمایهگذاری کوچکی است که میتواند از هزینههای هنگفت تعمیرات جلوگیری نماید.
سوالات متداول
-
دیاق سپر چه تفاوتی با خود سپر دارد؟ سپر قسمت خارجی و قابل مشاهده خودرو است که وظیفه ظاهری و همچنین جذب ضربات اولیه را دارد، در حالی که دیاق سپر قطعهای داخلی است که سپر را به بدنه متصل کرده و در جذب و توزیع انرژی ضربه نقش حیاتیتری ایفا میکند.
-
آیا دیاق سپر برای همه خودروها یکسان است؟ خیر، دیاق سپر بسته به مدل، سال ساخت و طراحی خودرو متفاوت است. هر خودرو دیاق مخصوص به خود را دارد که باید هنگام تعویض، از نمونه مناسب آن استفاده کرد.
-
چقدر طول میکشد تا دیاق سپر تعویض شود؟ بسته به پیچیدگی مدل خودرو، تعویض دیاق سپر معمولاً بین ۱ تا ۳ ساعت زمان میبرد. در برخی موارد که نیاز به باز کردن سپر کامل نیست، ممکن است این زمان کمتر باشد.
-
آیا استفاده از خودرو با دیاق سپر معیوب خطرناک است؟ بله، استفاده از خودرو با دیاق سپر معیوب میتواند خطرناک باشد. سپر ممکن است در دستاندازها یا ضربات جزئی از جا کنده شود و باعث بروز حوادث ناگوار گردد. همچنین، در صورت وقوع تصادف، محافظت کمتری از اجزای داخلی خودرو به عمل خواهد آمد.
